Karen Bouwsma en Eugene Litamahuputty zijn deze week in Macedonië, voor overleg met partnervakbond UNASM. Komende dagen doen de CNV-ers verslag. Gisteren ontmoetten zij enkele taxichauffeurs die werken in de hoofdstad Skopje. Ook een ontmoeting met de 30-jarige Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid staat op de agenda.
Gemiddeld rijden ze al 12 jaar in hun taxi’s door de Macedonische hoofdstad. Dejan Igler, Roberto Stojcheski, Sasko Koracheski en Zivko Salzdovski. Zij zijn allen lid van de vakbond UNASM, een partnervakbond van CNV Internationaal. “We hebben grote problemen in de taxi-sector,” vertelt de 50-jarige Roberto. “We hebben gevraagd of UNASM ons kon helpen en dat is ons goed bevallen.”
Foto: Dejan Igler, Roberto Stojcheski en Zivko Salzdovski (v.l.n.r.) met een collega-taxichauffeur. Macedonische taxichauffeurs belanden vaak bij toeval in het vak.
Onlangs hebben hij en zijn collega’s de legale status gekregen van de overheid. Daardoor kunnen zij zich onderscheiden van de illegale ‘snorders’. Maar er is een lange weg te gaan. Nog altijd kampen de taxi-chauffeurs met grote problemen. De 39-jarige Dejan maakt een rekensommetje van wat hij en zijn collega’s verdienen. “Wij werken twaalf uur per dag, zeven dagen in de week. We houden per maand zo’n 260 euro over. Daar zijn dan belastingen, autokosten en andere kosten al afgehaald. En als je weet dat een huis al minstens150 euro per maand kost. Nou, reken zelf maar uit wat er dan overblijft om van te leven…”
Steeds voelen de taxichauffeurs de hete adem van de politie in hun nek, alsof zij die de hele dag als klant achterin hebben zitten. Taxi’s mogen alleen op plekken stil staan die speciaal voor taxi’s zijn bestemd. “Maar ja,” verzucht de 40-jarige Sasko. “De klanten willen voor de deur worden afgezet. Niet een of twee straten verderop, vanwege die gekke standplaats-regel.” Het komt dus geregeld voor dat taxichauffeurs een boete krijgen als ze toch ergens anders stil staan om een passagier uit te laten stappen.
De vakbond UNASM maakt zich hard om de komende tijd ook dit soort misstanden in de taxisector te veranderen. Marjan Petrshevski van UNASM: “Taxichauffeurs zijn niet voor de lol in het vak gerold. Vaak zijn het mannen die vroeger een baan hadden in de fabrieken, maar door faillissementen op straat gezet zijn, zonder diploma. Voor velen zit er dan niet veel anders op, dan taxichauffeur te worden. Daar zitten ze nu hun verdere werkzame leven aan vast.”
Skopje, 5 september 2011, Eugene Litamahuputty
Vanmiddag zijn we uitgenodigd voor een gesprek met de nieuwe en jonge minister voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Mr. Spiro Ristovski. Hij is 30 jaar jong en verkozen bij de verkiezingen afgelopen juni 2011.
Voor we ook maar een vraag over het functioneren van de sociaal economische raad kunnen stellen, steekt hij van wal. Over het nut van overleg tussen werkgevers, vakbonden en overheid. Voor hij minister werd, geeft hij toe, was de sociaal economische raad slechts bereid een grote vakbond in de SER te accepteren als vertegenwoordiger namens alle vakbonden.
Hij ziet echter de waarde in van het meedenken van meerdere vakbonden, zo ook UNASM. Dit is een grote en positieve verandering voor onze vakbondspartner ten opzichte van een paar jaar geleden. Nu kunnen ze mee denken en praten op nationaal niveau.
“UNASM is klein”, zegt Mr. Spiro Ristovski, “maar het gaat niet alleen om ledenaantallen. Ook internationale connecties en de internationale netwerken zijn belangrijk. UNASM heeft die connecties. UNASM heeft hierdoor namelijk als geen ander toegang tot kennis over vele werkgerelateerde zaken en kan die kennis en expertise inzetten in Macedonië.
UNASM praat inmiddels samen met twee andere vakbonden mee over minimum loon. Eind september moet hierover overeenstemming zijn. De minister hoopt hierna de vakbonden te kunnen blijven stimuleren zich vooral pro actief op te stellen en met concrete voorstellen en oplossingen te komen. Wat Mr. Spiro Ristovski betreft, kijkt Macedonië ook veel naar Nederland. Voor hem is het poldermodel een voorbeeld om te volgen! “Het creëren van echte sociale dialoog is een van mijn speerpunten”.
Skopje, Karen Bouwsma, 6 september 2011
Meer uit Macedonië
